Каденциялар

Толық каденция

I–IV–V–I · C – F – G – C · T–S–D–T

Тоника, субдоминанта, доминанта, тоника — тональдықты орнықтыратын негізгі формула. Үш негізгі үшдыбыстық бірге гамманың жеті дыбысын түгел қамтиды.

Автентикалық каденция (толық аяқтау)

V–I · G – C · D–T

Доминантадан тоникаға: нүкте сияқты естілетін аяқтау. Екі аккорд та негізгі күйде тұрып, әуен негізгі дыбыста біткенде оны толық дейді.

Плагаль каденция

IV–I · F – C · S–T

Субдоминантадан тоникаға: хоралдың соңындағы »әумин«. Толық каденциядан жұмсақ, өйткені негізгі дыбысқа тартатын кіріспе дыбыс жоқ.

Жартыкаденция

I–V · C – G · T–D

Доминантада бітеді: нүкте емес, үтір. Сөйлем ашық қалады, жалғасы күтіледі.

Алдамшы каденция

V–vi · G – Am · D–Tp

Доминанта тоникаға емес, параллель минорға шешіледі: құлақ C мажорды күтеді де A минор алады. Сөйлем осылай ұзартылады.

Фригиялық жартыкаденция (A минор)

iv⁶–V · Dm/F – E · s–D

Минорда: бірінші айналымдағы субдоминанта жарты тон төмен түсіп доминантаға барады. Бастағы осы қадам фригиялық естіледі — барокко мен фламенко.

Оларды қалай ажыратамыз

Соңғы аккордқа назар аударыңыз. Соңы тоника болса: толық каденция (доминантадан) немесе плагаль каденция (субдоминантадан). Соңы доминанта болса: жартыкаденция. Тоникаға бармайтын доминанта: алдамшы каденция.