Kalimba: ahọ́n mẹ́tàdínlógún láti tẹ̀

Àwọn ahọ́n mẹ́tàdínlógún

Lórí ọ̀pọ̀lọpọ̀ kalimba, a kọ nǹkan sí orí ahọ́n kọ̀ọ̀kan: nọ́mbà fún ìpele sikéèlì, àti àmì kékeré lókè rẹ̀ fún òktáfù. Ọ̀kan ni ohùn ìpìlẹ̀, méje ni ohùn tí ó wà nísàlẹ̀ ọ̀kan tí ó tẹ̀lé e; àmì kékeré kan túmọ̀ sí òktáfù kan sókè, àmì méjì túmọ̀ sí òktáfù méjì.

Tábìlì náà ń ka àwọn ahọ́n láti òsì sí ọ̀tún, bí wọ́n ṣe wà níwájú rẹ.

Kíka nọ́mbà kalimba

A sábà máa ń kọ orin kalimba ní nọ́mbà dípò ìlà márùn-ún — ìkọ̀wé kan náà tí a fi ń ka orin àti ohùn akọrin ní China àti Indonesia. Nọ́mbà kọ̀ọ̀kan jẹ́ ahọ́n kan, àwọn àmì tí ó yí i ká sì ń sọ bí yóò ti dún pẹ́ tó.

Èyí ni ìwọ̀n méjì àkọ́kọ́ orin ọmọdé kan lẹ́ẹ̀mejì: lókè lórí ìlà márùn-ún, nísàlẹ̀ ní nọ́mbà. Nóòtì kọ̀ọ̀kan ní nọ́mbà tirẹ̀, ìwọ̀n kọ̀ọ̀kan ní ìlà tirẹ̀.

Ohun tí àwọn àmì túmọ̀ sí

• 5Nọ́mbà kan ṣoṣo ń dún fún ìlù kan.
• 5–Ìlà kúkúrú kọ̀ọ̀kan lẹ́yìn rẹ̀ ń fi ìlù kan kún un.
• 5Pẹ̀lú ìlà kan nísàlẹ̀: ààbọ̀ ìlù.
• 5Pẹ̀lú ìlà méjì nísàlẹ̀: ìdámẹ́rin ìlù.
• 5Àmì kékeré lẹ́yìn rẹ̀ ń mú kí ó gùn ní ìlọ́po kan àti ààbọ̀.
• 5Àmì kékeré kọ̀ọ̀kan lókè rẹ̀ ń gbé e sókè ní òktáfù kan.
• 0Òdo jẹ́ ìsinmi.
• 55Ìtẹ̀ kan so nọ́mbà méjì tí ó jọra pọ̀: a kì í tún ta èkejì.
• 53Nọ́mbà méjì tí ó wà lórí ara wọn ni a ń ta papọ̀.

Ṣíṣe ètò ohùn kalimba

Gígùn ahọ́n kọ̀ọ̀kan ni a fi ń ṣe ètò ohùn rẹ̀. Bí o bá fi òòlù ètò ohùn lù ú kí ó jáde sí i láti abẹ́ afárá, yóò gùn sí i, ohùn rẹ̀ yóò sì rẹlẹ̀; bí o bá lù ú padà sínú, yóò kúrú, ohùn rẹ̀ yóò sì ga. Ìgbésẹ̀ kékeré ti tó.

Ọ̀nà tí ó rọrùn jù ni pẹ̀lú ẹ̀rọ ètò ohùn: Ètò ohùn ń fi hàn bí ahọ́n kan bá ga jù tàbí rẹlẹ̀ jù.

Yíyí ètò ohùn padà sí kọ́kọ́rọ́ mìíràn

Kalimba tí a ṣe ètò ohùn rẹ̀ sí C májọ̀ ń ta ohùn méje ti C májọ̀ nìkan. Fún kọ́kọ́rọ́ mìíràn, a máa ń sún àwọn ahọ́n kan ní ààbọ̀ ìgbésẹ̀ — méjì fún G májọ̀, méjì pẹ̀lú fún F májọ̀. Tábìlì náà ń fi àwọn wo hàn, a sì lè yí kalimba tí ó wà lókè padà bákan náà kí o lè gbọ́ ìyàtọ̀.

Fún A máínọ̀ kò sí ohun tí a ó sún: ó ní ohùn méje kan náà pẹ̀lú C májọ̀, ó kàn bẹ̀rẹ̀ láti orí mẹ́fà ni.

Àwọn orin láti ṣe

Àwọn orin àti orin ìsìn tí ó jẹ́ ohun ìní gbogbo ènìyàn, tí ó bá ahọ́n mẹ́tàdínlógún mu láìsí ohùn àjèjì kankan, ni a kọ ní nọ́mbà sí ojú ìwé tiwọn, ọ̀kọ̀ọ̀kan pẹ̀lú ohùn láti gbọ́: Àkọsílẹ̀ orin kalimba.

Àwọn ojú ìwé tí ó tan mọ́

Àwọn orin kan náà lórí ìlà márùn-ún, pẹ̀lú kọ́dù: Ege orin. Bí a ṣe ń ka àkọsílẹ̀ orin: Kọ́ bí a ṣe ń ka àkọsílẹ̀ orin. Àti ìdí tí ọ̀kan sí méje fi jẹ́ bákan náà pẹ̀lú sílébù solfa: Solfa, do re mi.