Enharmonía
Cinco pares para escoitar: dúas veces a mesma tecla, dúas imaxes distintas. O son é o mesmo, a escrita non.
Entre Do e Re hai no piano exactamente unha tecla negra. Escrita é dúas cousas: un Do subido ou un Re baixado. As dúas escritas soan igual — dise delas que son enharmónicas.
Nesta páxina cada par está dúas veces un a carón do outro. Quen escoita as dúas imaxes oe un só e mesmo son; quen as mira ve dúas notas distintas: a cabeza senta un grao máis arriba ou máis abaixo, e diante dela hai outra alteración. Xustamente esa diferenza é a que se mediu aquí — a altura a partir do son, o lugar da cabeza e a alteración a partir da imaxe gravada.
A escrita non é cuestión de gusto. Di de onde vén o son e cara a onde vai: nunha tonalidade con sostidos leva un nome, nunha con bemois outro, e dentro dun encadeamento de acordes recibe nome segundo o seu papel. Quen escolle a escrita errada toca ben, pero escribe algo distinto do que quería dicir.
A tecla negra
O caso máis frecuente e o máis sinxelo: a tecla que hai entre dúas notas naturais non ten letra de seu, así que lla pide emprestada aos veciños — unha vez desde abaixo cunha suba, outra desde arriba cunha baixa. Na imaxe a cabeza salta un grao e a alteración muda de sentido.
Un sostido sobre unha tecla branca
Entre Mi e Fa non hai ningunha tecla negra, a distancia xa é un semitón. Un Mi subido cae por iso sobre a tecla que de todos os xeitos se chama Fa. Parece sobrar e non sobra: nunha escala que precisa un Mi, o que está alí é o Mi subido — doutro xeito a mesma letra sairía dúas veces e outra non sairía nada.
Por riba do límite da oitava
O mesmo na beira de arriba da oitava: de Si a Do hai un semitón, de maneira que un Si subido cae sobre o Do de enriba. Aquí a cabeza non se move só un grao, muda de oitava — do son non se nota nada, da imaxe todo.
Un bemol sobre unha tecla branca
E no sentido contrario: un Do baixado cae sobre a tecla de embaixo. A cabeza queda entón un grao máis arriba ca o seu veciño de son idéntico, e diante hai un bemol. Escritas así son raras, pero non son un erro — aparecen alí onde a tonalidade as pide.
O dobre sostido
Dúas subas á vez erguen o son un ton enteiro: a cabeza queda no seu grao, a tecla que se preme é a do veciño. O dobre sostido semella unha cruciña inclinada e case só sae alí onde unha escala chea de sostidos ten que manter as letras en orde.
Dúas tonalidades, as mesmas teclas
O que vale para un son só vale para unha tonalidade enteira. Fa sostido maior e Sol bemol maior premen tecla por tecla o mesmo — non soan semellantes, soan igual. Sobre o papel unha preséntase con seis sostidos e a outra con seis bemois.
Cal se colle decídeo o que hai arredor: unha peza que vén de Si maior segue escribindo sostidos; unha que vai cara a Re bemol maior escribe bemois. As dúas veces soa igual, e as dúas veces só unha das escritas é a que se impón.
Que hai ao lado
Que signos soben e baixan o son e ata onde valen está nas Alteracións. Que tonalidade leva cantos e como se ligan entre si está nas Tonalidades.
Símbolos musicais · Tonalidades · Glosario musical
Anotona faino por ti
Saca unha foto da partitura ou toca a melodía — Anotona recoñece a tonalidade, escribe as notas e lévaas a calquera outra. De balde.
Mira AnotonaCada nota desta páxina está calculada, non copiada.