Lëtzebuergesch

Notenzeechen

Polyrhythmik — dräi géint zwee an wat doraus follegt

Fënnef Puer fir unzelauschteren. Lénks deelen déi zwou Stëmmen d’Zäit gläich, riets anescht — genee sou laang.

Dräi géint zwee heescht: datselwecht Stéck Zäit, eemol an dräi gläich Deeler gedeelt an eemol an zwee. Béid Stëmmen fänken zesumme un an héieren zesummen op; dertëscht fällt keen Anstéiss vun der enger op en Anstéiss vun der anerer. Doran läit de ganze Reiz — zwou Zielweisen lafe gläichzäiteg, a keng ass falsch.

Hei stinn fënnef Puer niewenteneen. Lénks deelen déi zwou Stëmmen gläich, dofir trëfft all Anstéiss op en Anstéiss; riets deele si anescht. Béid Forme sinn ze héieren, an den Ënnerscheed ass direkt do: lénks ee Schlag, riets zwee géinteneen.

Wat zesummefält, léisst sech ausrechnen. Zwou Opdeelunge begéinen sech an engem Ëmlaf sou dacks, wéi hire gréisste gemeinsamen Deeler seet: bei dräi géint zwee nëmmen eemol, um Ufank. Dofir ass och dat lescht Puer keent — véier an zwee hunn de gemeinsamen Deeler zwee a begéinen sech zweemol.

Dräi géint zwee

De Grondfall, aus deem all déi aner erauskommen. Déi ieweschte Stëmm deelt den Takt an dräi gläich Deeler, déi ënnescht an zwee. Lénks deele béid an zwee, an all Anstéiss trëfft op en Anstéiss. Riets ginn si nom gemeinsamen Ufank auserneen a begéine sech eréischt um Enn erëm. Wien dat wëllt anüben, seet e kuerze Mierksaz haart a verdeelt seng Silben op béid Hänn.

Gläich gedeelt: béid Stëmmen an zwee Deeler
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Dräi géint zwee: nëmmen den Ufank fält zesummen
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Véier géint dräi

Véier géint dräi kënnt ouni N-tol aus, well d’Opdeelung genee an den Dräivéierteltakt passt: véier punktéiert Achtel fëllen genee dräi Véierel. Lénks stinn dräi Véierel géint dräi, riets véier géint dräi. Déi ieweschte Stëmm leeft also e bësse méi lues wéi Achtel an e bësse méi séier wéi Véierel — an trëfft déi ënnescht am ganzen Takt net méi.

Gläich gedeelt: béid Stëmmen an dräi Deeler
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Véier géint dräi: véier punktéiert Achtel iwwer dräi Véierel
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Dräi géint véier

Datselwecht Verhältnis vun der anerer Säit: elo deelt déi ieweschte Stëmm an dräi an déi ënnescht a véier. Wat ee héiert, ass eppes anescht, obwuel d’Zuelen déiselwecht sinn — hei dréit déi luese Stëmm d’Dräierdeelung, an dat dréint d’Gefill ëm. Dofir stinn op dëser Säit béid Richtungen an net nëmmen eng.

Gläich gedeelt: béid Stëmmen a véier Deeler
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Dräi géint véier: déi ieweschte Stëmm dréit d’Dräierdeelung
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Fënnef géint véier

Fënnef géint véier ass dee schmuelste vun de véier Fäll: d’Stëmme stinn nëmmen e Fënneftel vun der Opdeelung auserneen a rutschen héierbar niewenteneen laanscht. Geschriwwen ass déi ieweschte Stëmm eng Quintol iwwer de ganzen Takt. Och hei gëllt d’Regel: fënnef a véier hu kee gemeinsamen Deeler, dofir fält nëmmen den Ufank zesummen.

Gläich gedeelt: béid Stëmmen a véier Deeler
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Fënnef géint véier: d’Quintol reecht iwwer de ganzen Takt
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Véier géint zwee — keng Polyrhythmik

Dëst Puer ass de Géigebeispill a keng Polyrhythmik: véier an zwee hunn de gemeinsamen Deeler zwee, dofir fällt all zweeten Anstéiss vun der séierer Stëmm op en Anstéiss vun der lues. Ee héiert net zwou Zielweisen, mee eng mat enger klenger Opdeelung. Den Ënnerscheed ass keng Goûtsaach, mee eng Zuel — a genee dorunner gëtt dëse Fall erkannt.

Gläich gedeelt: béid Stëmmen an zwee Deeler
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Véier géint zwee: all zweeten Anstéiss fält zesummen
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Wéini zwou Opdeelungen eng Polyrhythmik ginn

Polyrhythmik entsteet net doraus, datt eng Stëmm méi séier leeft wéi déi aner. Achtel géint Véierel ass nëmmen eng kleng Opdeelung: all zweeten Anstéiss vun der séierer Stëmm fällt op en Anstéiss vun der lues, an den Nolauschterer héiert weider ee Schlag. Entscheedend ass, ob déi zwou Deelungszuelen e gemeinsamen Deeler hunn.

Hu si keen — sinn si also ënnerteneen ondeelbar —, da begéine sech déi zwou Stëmmen am ganzen Ëmlaf genee eemol, um gemeinsamen Ufank. Dat ass d’Polyrhythmik: dräi géint zwee, véier géint dräi, fënnef géint véier. Hu si e gemeinsamen Deeler, da begéine si sech genee sou dacks, wéi en et seet, an et bleift e Gefill vu klenger Opdeelung.

D’Schreifweis huet zwee Weeër. Passt d’Opdeelung an de Takt, da geschéie gewéinlech Wäerter — véier géint dräi am Dräivéierteltakt sinn véier punktéiert Achtel. Passt se net, da entsteet eng N-tol mat Klamer an Zuel driwwer: dräi géint zwee am Zweevéierteltakt ass eng Véierel-Triol.

Wat doniewent steet

Wéi ee Takt wéi gezielt gëtt: Taktzeechen. Wéi eng N-tol geschriwwen a gezielt gëtt: Onregelméisseg Notegruppen. Wat geschitt, wa nëmmen eng Stëmm nieft dem Schlag ufänkt: Synkop.

Notenzeechen · Museksbegreffer

Anotona mécht dat fir dech

Maach e Foto vun de Noten oder spill d'Melodie — Anotona erkennt d'Tonaart, schreift d'Noten op a setzt se an all aner ëm. Gratis.

Kuck Anotona un

All Toun op dëser Säit ass gerechent, net ofgeschriwwen.