Татарча

Нота билгеләре

Аркалык — укуны үзгәртә, тавышны түгел

Тыңлар өчен биш пар. Һәр парда шул ук авазлар, бары тик башкача язылган — ике язма да нотадан нотага бертөрле яңгырый.

Ике сигезенче бертөрле яңгырый — һәрберсе үз байракчыгын күтәрсә дә, икесе бер аркалык астында торса да. Аркалык башкаручыга озынлык, көч яки кагылу турында бернәрсә дә әйтми; укучыга нәрсә нәрсә белән бергә икәнен әйтә. Кыйммәте дә шунда: бертөрле нота башлары рәтен күз бер караганда саный торган тактка әйләндерә.

Биредә биш пар янәшә тора, һәрберсе бер тапкыр болай, бер тапкыр башкача язылган. Ике вариантны да тыңларга була һәм бернинди аерма ишетелми — керешләр, озынлыклар һәм биеклекләр нотадан нотага бердәй. Барлык аерма — рәсемдә.

Бу вак нәрсә түгел. Аркалыкны дөрес куймаган кеше яңгыравыннан башкача саналучы такт яза: икешәр төркемләнгән алты сигезенче өч дүртенче такт кебек укыла, шул ук алтысы өчәр төркемләнсә алты сигезенче кебек. Моны тавыш хәл итми, рәсем хәл итә.

Байракчык яки аркалык

Сигез сигезенче, һәрберсе үз байракчыгы белән — саны дөрес, ләкин уку авыр. Янында шул сигезе ике аркалык астында. Моннан бер аваз да үзгәрми: язмалар нотадан нотага, керештән керешкә бердәй. Үзгәргәне — күзгә кирәк вакыт. Басылган нотада аерым байракчыклар шуңа күрә диярлек нота үз өлешендә ялгыз торган урында гына була.

Аерым байракчыклар: бертөрле сигез нота башы
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b Klavier

Аркалыклы: ике төркем, шул ук тавыш
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b Klavier

Дүрт дүртенчедә аркалык төркемнәре

Тагын сигез сигезенче, бу юлы ике рәсемдә дә аркалыклы — берсендә бердәнбер аркалык астында, икенчесендә икесе астында. Бу шул ук музыка һәм икесе дә укыла; бары тик икенче рәсем тактның яртылары кайда икәнен күрсәтә, беренчесе аны каплый. Дүрт дүртенчедә шуңа күрә ярты такт белән, тиз урында дүртенче белән төркемләнә. Аркалык — такт турында хәбәр, нота турында түгел.

Сигезе өстеннән бер аркалык: тактның уртасы каплы
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b Klavier

Дүртәр ике төркем: тактның яртылары күренә
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b Klavier

Алты сигезенчедә өчәр ике төркем

6/8 дә алты сигезенче. Бер рәсемдә алар икешәр өч төркемдә, икенчесендә өчәр ике төркемдә тора. Ике рәсемдә дә ноталар шул ук һәм язмалар бердәй яңгырый — ләкин башкача санала: 6/8 дә ике өлеш бар, һәрберсе өч сигезенчедән, һәм моны икенче рәсем генә әйтә. Беренчесе өч дүртенче такт кебек күренә һәм шулай укыла.

Икешәр өч төркем: рәсем 6/8 түгел, өч дүртенче булып укыла
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b Klavier

Өчәр ике төркем: 6/8 чынлыкта шулай санала
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b Klavier

Уналтынчыларда икенче аркалык

Бер сигезенче һәм ике уналтынчы, рәттән ике тапкыр. Бер рәсемдә һәр нота үз байракчыгын күтәрә; икенчесендә өзлексез аркалык төркем өстеннән үтә, ә аның өстендә икенче, кыскарагы ята — нәкъ ике уналтынчы озынлыгында. Аркалыклар саны озынлыкны атый: бер аркалык сигезенче, ике аркалык уналтынчы, өч аркалык утыз икенче. Бу бер төркем эчендә дә һәр аркалык өчен аерым гамәлдә.

Аркалыксыз: һәр нота үз байракчыгын күтәрә
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b Klavier

Аркалыклы: бер озын аркалык, өстендә кыскасы
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b Klavier

Аркалык пауза өстеннән үтә

Бизәк уртасында кыска пауза. Беренче рәсемдә ул төркемне өзә: беренче нота байракчыгы белән ялгыз тора, соңгы икесе үз аркалыгын ала. Икенчесендә аркалык пауза өстеннән үтә һәм дүрт урын да төркем булып укылып кала. Тавыш ике очракта да шул ук — пауза пауза булып кала. Сайланган язылыш бизәкнең бөтен булып күренәме, әллә ике кисәк булып күренәме, шуны хәл итә.

Пауза төркемне өзә: байракчык, аннары кыска аркалык
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b Klavier

Аркалык буйдан-буйга үтә: бизәк бер бизәк булып кала
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b Klavier

Төркемләү нәрсәгә таяна

Кагыйдә кыска: аркалык бер өлешкә туры килгәнне берләштерә. Дүрт дүртенчедә бу һәр тапкыр дүрт сигезенче — тактның беренче яртысына бер төркем, икенчесенә бер төркем, уртасы күренеп торсын өчен. Сигезенең барысы өстеннән бер аркалык санауда хата булмас иде, ләкин нәкъ санала торган урынны каплый.

Алты сигезенчедә шул ук кагыйдә башка рәсем бирә, чөнки бу такт ике өчлек белән санала, өч икелек белән түгел. Шуңа күрә анда өчәр ике төркем тора. Шул ук алты сигезенчене икешәр бәйләсәгез, күз өчен өч дүртенче такт язган булырсыз — һәр нота үз урынында торса да, укучы аны хата саный.

Ике нечкәлек өстәлә. Аркалык астындагы уналтынчылар икенче, кыскарак аркалык ала; ул беренчесенең өстендә ята һәм уналтынчыларның үзләре җиткән җиргә кадәр генә сузыла. Пауза исә төркемне мәҗбүри рәвештә өзми: тиз бизәктә аркалык аның өстеннән үтә, төркем төркем булып укылып торсын өчен.

Янында нәрсә бар

Нота озынлыклары: Нота озынлыклары. Кайсы үлчәү ничек санала: Үлчәмнәр.

Нота билгеләре · Музыка терминнары

Моны Anotona сезнең өчен эшли

Нотаны фотога төшерегез яки көйне уйнагыз — Anotona тональлекне таный, нотаны яза һәм аны теләсә кайсы башка тональлеккә күчерә. Бушлай.

Anotona'ны карагыз

Бу биттәге һәр аваз исәпләнгән, беркайдан да күчерелмәгән.