Te Reo Māori

Ngā tohu puoro

Whakapaipai

E ono ngā whakapaipai, kua whaowhia ia mea kia rua: te tohu pērā i tana tānga me taua wāhi anō kua tuhia hei oro — ka tangi ngā mea e rua, ā, he rite tonu te roa o ngā mea e rua.

Kotahi te tohu kei runga i te oro, ā, ka whā ngā oro mai i te oro kotahi. Kāore te whakapaipai e whakahau i ētahi atu oro, engari ko te huarahi hei whakatangi i tēnei kotahi: ka mau tonu te uara kua tuhia, ā, mā te tohu e kī he aha kei roto e tupu ana. Kei konei ia whakapaipai e rua ngā wā — pērā i tana tānga, ā, kei raro iho kua tuhia hei oro. He rite te roa o ngā āhua e rua; ko te whakarongo ki a rāua whai muri i a rāua tonu te mea e rangona ai te tawhiti i waenga i te tuhinga me te oro.

Tiri

Koinei te tuhinga
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Koinei te tangi
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Ka whakarite te oro matua me te hoa tata kei runga ake i a ia, ā, he tere tonu i te mea ka mā tonu. Kāore te tohu e kī e hia ngā whakaritenga; kua tuhia i konei hei tākirua e whā, ā, ka mau tonu te uara o te oro.

Morene runga

Koinei te tuhinga
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Koinei te tangi
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Kotahi te hīkoi tere ki runga me te hoki mai, kātahi ka noho te oro matua. Ko te tohu he rārangi kopikopiko maeneene kāore he tīwhana. Kāore te hīkoi e roa ake i te kimonga o te karu — ko te toenga katoa o te uara nā te oro matua.

Morene

Koinei te tuhinga
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Koinei te tangi
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

He rite tonu ki raro: kotahi te haere poto ki te hoa tata kei raro, kātahi ka hoki tonu. Kei te tohu he tīwhana tū kei waenganui o te rārangi kopikopiko. Koinā anake te rerekētanga mai i te morene runga, ā, he ngāwari te ngaro i te kanohi.

Karapoti oro

Koinei te tuhinga
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Koinei te tangi
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

E whā ngā oro huri noa i te oro kua tuhia: te hoa tata o runga, te oro matua, te hoa tata o raro, te oro matua. Ki te noho te tohu ki runga ake i te oro, ka tīmata tonu te huri; ki te noho ki muri, ka tangi tuatahi te oro, ā, ka tae mai te huri i te mutunga.

Oro iti poto

Koinei te tuhinga
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Koinei te tangi
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

He tīwhana kei te haki o te oro iti, ā, ka whakatangihia kia poto rawa. Kāore ia e tango i tētahi mea nui mai i te oro matua: ka tau ia ki runga i te taki, ā, ka whai tonu te oro matua.

Oro iti roa

Koinei te tuhinga
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Koinei te tangi
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Ko te oro iti kāore he tīwhana ehara i te whakapaipai i te taha, engari he oro iri. Ka riro i a ia te haurua o te uara o te oro matua — e rua hautoru mēnā he ira tōna — kātahi anō ka wetewete. Ahakoa he iti te tuhi, ko ia tonu e rangona ana.

Mai i runga, mai rānei i te oro matua?

Kei konei e wehe ai ngā whakaaro: ka tīmata te tiri i te oro kua tuhia, i te hoa tata rānei kei runga ake? I te wā baroque, tae noa ki a Mozart, ka tīmata mai i runga — he pēhanga te whakapaipai i reira ka wetewete i muri mai. I te rautau tekau mā iwa, mai i a Hummel rāua ko Chopin, ka tīmata i te oro matua. Ko ngā pikitia kei konei e whakaatu ana i te pānui o muri mai; mō ngā puoro tawhito, ko te tiro ki te kupu whakataki o te putanga tētahi wāhanga o te mahi, ā, ka kī te putanga pai i reira tonu.

E hia ngā oro ka uru ki roto i te whakapaipai kotahi, kāore he tohu e kī. Kei runga i te tere me te taonga puoro tērā: ko te mea kua tuhia i konei ki ngā panoni e whā ka iti ake i te wāhanga pōturi, ka nui ake i te wāhanga tere.

E rua kāore e taea te tuhi hei oro

Kei tēnei rārangi e ngaro ana ngā tohu e rua, ko Arapetio me Karerehu, mō tētahi take kotahi: kāore ō rāua oro pūmau. Ko te rārangi ngaru i mua i te kotahitanga oro e kī ana ka haere mai ōna oro tētahi i muri i tētahi — ehara i te mea e kī ana he pēhea te tere. Ko te rārangi i waenga i ngā oro e rua e kī ana ka tangi hoki te ara i waenga — i te piana koinā ngā pātuhi kei te ara, i te vaiorini he retireti kore arapiki. Ko te taonga puoro te mea whakatau he aha kei waenga, koinā te take kāore e taea te whakauru ki ngā oro.

Ngā tohu puoro · Te kaha o te oro · Uara o ngā oro · Ngā kupu puoro

Mā Anotona e mahi māu

Tangohia he whakaahua o te pepa puoro, tērā rānei whakatangihia te rangi — ka mōhio a Anotona ki te kī, ka tuhi i ngā oro, ka nuku ki tētahi atu kī. Utu kore.

Tirohia a Anotona

Kua tātaihia ia oro o tēnei whārangi; kāore i tāruatia mai i tētahi atu wāhi.