ʻŌlelo Hawaiʻi

Nā hōʻailona mele

Fermata, hōʻailona hanu, a me ka hoʻomaha e hoʻolōʻihi ana ma nā ana he nui

ʻElima hōʻailona e lohe ai a e ʻike ai. ʻEhā ʻaʻole e hoʻololi i ke kani — ke kamaʻilio lākou i ka mea hoʻokani. Hoʻokahi wale nō e helu i nā ana.

Aia nā hōʻailona ʻaʻole e hoʻololi i ke kiʻekiʻe o kekahi leo, akā ke hoʻoholo nei nō naʻe i ke ʻano e lohe ʻia ai kekahi mele. Ke paʻa nei ka fermata, ke wehe nei ka hōʻailona hanu i wahi no ka ea, a ke ʻoki nei ka caesura. He pehea ka lōʻihi, ʻaʻole i kākau ʻia ma kahi: na ka mea hoʻokani e hoʻoholo.

ʻO ia nō ka mea i ana ʻia ma kēia ʻaoʻao. Kū kēlā me kēia hōʻailona ʻelua manawa ma ka ʻaoʻao o kekahi — ma ka hema me ka ʻole, ma ka ʻākau me ia. Ma ʻehā o ka ʻelima, ua like ke kiʻekiʻe o nā leo, ka manawa hoʻomaka, a me ka lōʻihi ma nā kiʻi ʻelua; ʻo ke kiʻi i kālai ʻia wale nō ka mea i hoʻololi ʻia. ʻO ka mea e kaomi i ke pihi hoʻolohe, ʻaʻole ia e lohe i kekahi ʻokoʻa, a ʻaʻole ia he hemahema o kēia ʻaoʻao akā ʻo ka mea ponoʻī nō ia.

He ʻokoʻa ka hōʻailona ʻelima. Ke hōʻuluʻulu nei ka hoʻomaha ma nā ana he nui i kekahi mau ana hakahaka i loko o hoʻokahi kiʻi a kākau i ka helu ma luna. Aia ma ke kani ka hāmau holoʻokoʻa — ʻo ia hoʻi, ua helu maoli ʻia.

Fermata

Ma luna o ka leo hope loa o ka ana mua, aia kekahi pio me ke kiko. Ke ʻōlelo nei ia: e paʻa i kēia leo a ʻoi aku ka lōʻihi ma mua o ka mea i kākau ʻia. He pehea ka ʻoi aku, ʻaʻole i kākau ʻia ma kahi. ʻAʻole i loli kekahi mea ma ka ʻikepili kani — ua like ka manawa hoʻomaka a me ka lōʻihi ma ka hema a me ka ʻākau, ua ana ʻia. Ke kamaʻilio nei ka hōʻailona i ke kanaka, ʻaʻole i ka mīkini.

Me ka hōʻailona ʻole: pau ka leo me ka ana
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Me ka fermata: ke paʻa nei ka mea hoʻokani
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Fermata ma luna o ka hoʻomaha

ʻO ka hōʻailona like ma luna o ka hoʻomaha, hoʻolōʻihi ia i ka hāmau ma kahi o kekahi leo. Kū pinepine ia ma mua pono o kekahi māhele hou: pono ka mea hoʻolohe e lohe i ka moku. Ma ʻaneʻi nō hoʻi, ke koe nei ke kani me ka like; ua like ka lōʻihi o ka hoʻomaha ma nā kiʻi ʻelua, a ʻo ka mea ma ʻō aku, na ka mea hoʻokani ponoʻī e hana.

Me ka hōʻailona ʻole: mau ka hoʻomaha e like me kona waiwai
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Me ka fermata ma luna o ka hoʻomaha: hoʻolōʻihi ʻia ka hāmau
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Hōʻailona hanu

ʻO ke koma ma luna o nā laina leo, ʻo kona manaʻo: ma ʻaneʻi e hanu ai. Pono nā mea kani puhi a me nā mea himeni i kēlā, a hoʻonoho hou nā mea kani kaula i ke kakaka. Lawe ʻia ka manawa no ia mai ka leo ma mua — ke koe nei ka ana me ka piha, hoʻokuʻu wale ʻia ka leo ma mua iki. ʻAʻohe hōʻailona o kēia ma ke kani.

Me ka hōʻailona ʻole: ʻaʻohe wahi i hoʻokaʻawale ʻia no ka ea
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Me ka hōʻailona hanu: ma ʻaneʻi e hanu ai
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Caesura

ʻElua kaha pōkole hiō ma luna o nā laina leo, ma ka hui hoʻokani ua kapa ʻia lākou he ala kaʻaahi. ʻOi aku ko lākou ʻoki ʻana ma mua o ka hōʻailona hanu: kū nā mea a pau, a ma hope o laila hoʻomaka kekahi mea hou. He pehea ka lōʻihi o ka hāmau, na ka mea hoʻokani a i ʻole ke alakaʻi hou e hoʻoholo. Ke koe nei ke kani me ka like ma nā kiʻi ʻelua.

Me ka hōʻailona ʻole: holo ka māhele me ka moku ʻole
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Me ka caesura: kū nā mea a pau, a laila hele hou
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Hoʻomaha ma nā ana he nui

Ma ʻaneʻi, ua loli maoli kekahi mea. Ma ka hema, kū nā ana hakahaka pākahi; ma ka ʻākau, ua hōʻuluʻulu ʻia lākou i loko o hoʻokahi kiʻi: he kaola mānoanoa me ka helu o nā ana ma luna. Ma ke kani, ua like ka lōʻihi o ka hāmau ma nā hihia ʻelua — ʻo ia hoʻi, ua helu maoli ʻia. Ma nā māhele o ka hui hoʻokani, mālama kēia i nā ʻaoʻao holoʻokoʻa, akā koi ʻo ia i ka helu paʻa.

Me ka hōʻailona ʻole: kēlā me kēia ana hakahaka ma kona ʻaoʻao
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

Me ka hoʻomaha i hōʻuluʻulu ʻia: hoʻokahi kaola, ka helu ma luna
Engraved by Verovio 6.3.0-425dd7b

He aha ka mea ma ke kiʻi a he aha ka mea ma ke kani

ʻO ka fermata ma luna o ka leo hope loa o kekahi māhele ka mea i ʻike pinepine ʻia o kēia mau hōʻailona. Maʻa mau ka paʻa ʻana i hoʻokahi me ka hapalua a ʻelua paha manawa o ka waiwai i kākau ʻia, akā he maʻamau ia ʻaʻole he kānāwai — ma ka hui himeni, na ke alakaʻi e hāʻawi i ka hōʻailona e hoʻomau; ke hoʻokani hoʻokahi ʻia, na ka hanu e hoʻoholo.

Ma luna o ka hoʻomaha, hana like nō ka fermata: hoʻolōʻihi ʻo ia i ka hāmau. ʻO ka hōʻailona hanu naʻe, lawe ʻo ia i kona manawa mai ka leo ma mua ma kahi o ka hoʻohui — ke koe nei ka ana me ka piha. ʻO ka caesura, ʻelua kaha pōkole hiō ma luna o nā laina leo, ʻoi aku kona ʻoki ʻana ma mua o ka hanu a kū pinepine ma mua o kekahi manaʻo hou.

Ma nā puke o ka hui hoʻokani, mālama ka hoʻomaha ma nā ana he nui i nā ʻaoʻao holoʻokoʻa. Ma kahi o he iwakālua ana hakahaka, kū hoʻokahi kaola mānoanoa me ka helu ma luna — pono nō naʻe ka helu ʻana, a ʻo ka mea i helu hewa, komo ʻo ia ma kahi kūpono ʻole.

He aha ka mea ma ka ʻaoʻao

Nā hōʻailona hoʻomaha a me ko lākou lōʻihi: Waiwai o nā memo. Pehea e heluhelu ai i nā leo mai ka hoʻomaka: E aʻo i ka heluhelu mele.

Nā hōʻailona mele · Fermata · Puke wehewehe mele

Na Anotona e hana i kēia nāu

E kiʻi i ke paʻi kiʻi o ka pepa mele a i ʻole e hoʻokani i ke mele — ʻike ʻo Anotona i ke kī, kākau i nā leo, a lawe iā lākou i kekahi kī ʻē aʻe. Manuahi.

E nānā iā Anotona

Ua helu ʻia kēlā me kēia leo ma kēia ʻaoʻao; ʻaʻole i kope ʻia mai kahi ʻē.